Alaca Han, Trabzon Çarşı Mahallesi'nde Bakırcılar Çarşısı içinde yer alan, 18. yüzyıl mimari özellikleri taşıyan kesme taş Osmanlı hanı, avlulu iki katlı yapısı ve ücretsiz girişiyle bugün çarşı gezilerinde dinlenme alanı olarak kullanılmaktadır.
Alaca Han, Trabzon'un Çarşı Mahallesi'nde, kendi adını taşıyan sokak üzerinde duruyor. Bakırcılar Çarşısı'nın hemen içinde, Bedesten alanına yakın bir konumda. Kesme taşla yığma usulünde inşa edilmiş, dikdörtgen planlı ve avlulu bir Osmanlı hanı. Kitabesi olmadığı için yapım tarihi net değil. Bazı araştırmacılar vakfiyesine bakarak 15. yüzyıla işaret ediyor, ama mevcut mimari üslup 18. yüzyıla ait olduğunu gösteriyor.
Yapı, doğu ve batı yönde karşılıklı iki eyvan kapıdan girilen bir zemin kat üzerine iki kat olarak yükseliyor. Doğu girişi doğrudan avluya açılırken batı girişten revaklara ulaşılıyor. Zemin kattaki revaklar avluyu üç yönden çevreliyor, üst katlarda ise dört yönden. Odaların üst örtüsü büyük ölçüde tonoz; bazı köşe odalarında ahşap kirişli düz döşeme kullanılmış. Avlunun güneyinde eski bir su kuyusu var. Cephede süsleme unsuru neredeyse yok, sadelik yapının en belirgin özelliği.
Bugün han, dinlenme ve oturma alanı olarak kullanılıyor; çarşı gezisi sırasında kısa bir mola noktası. Google yorumlarına yansıyan puan ortalaması (4.3) genel görünümü olumlu gösterse de, bazı ziyaretçiler üst katlara çıkışın kapalı olmasından ve personel tavrından şikayetçi. Beklentiyi buna göre ayarlamak, hayal kırıklığını önlüyor.
Rehberin Notu
Ne Zaman Gidilmeli
Alaca Han açık avlulu bir yapı olduğundan yağmurlu günlerde gezisi biraz kısıtlı kalıyor. İlkbahar ve yaz aylarında, Bakırcılar Çarşısı'nın en hareketli olduğu öğleden önce saatlerde gitmek, çarşı atmosferini de birlikte görmenizi sağlıyor. Kış aylarında da ziyaret edilebilir, ama çarşı esnafının yoğunluğu daha az oluyor.
Nasıl Gidilir
Trabzon merkezde, Bakırcılar Çarşısı içinde yer alıyor. En yakın otobüs durağı Meydan Canbakkal, buradan yürüme mesafesi 2 dakika. Trabzon Meydanı'ndan (Atatürk Alanı) yürüyerek de 5-10 dakika içinde ulaşılıyor. Kendi aracınızla gidiyorsanız çevredeki çarşı sokaklarının bir kısmı araç trafiğine kapalı, en yakın otoparka bırakıp yürümeniz gerekiyor.
Çarşı İçinde Konumu
Han, Çarşı Mahallesi'nde kendi adını taşıyan sokak üzerinde, Bedesten alanına yakın duruyor. Bakırcılar Çarşısı'nın canlı dükkanları arasında bir taş yapı olarak dikkat çekiyor. Çarşıyı gezerken rastlamak, özel olarak aramaktan daha kolay: Trabzon Meydanı'ndan çarşıya girip yürüdüğünüzde han karşınıza çıkıyor.
Ne Kadar Zaman Ayırmalı
Han küçük bir yapı, avluyu ve zemin katı gezmek 15-20 dakika sürüyor. Çarşıda oturup mola vermek isterseniz bu süre yarım saate çıkabilir. Trabzon'un diğer tarihi noktalarıyla (Ortahisar, Bakırcılar Çarşısı'nın kendisi, Trabzon Kalesi) birleştirerek yarım günlük bir şehir merkezi rotasına dahil etmek mantıklı.
Dikkat Edilmesi Gerekenler
Bazı ziyaretçi yorumlarında üst katlara çıkışın kapalı olduğu ve personel tavrından memnuniyetsizlik dile getiriliyor. Buraya büyük beklentilerle değil, çarşı gezisi sırasında kısa bir tarihi durak olarak bakmak daha gerçekçi bir deneyim sunuyor. Tuvalet kullanımıyla ilgili şikayet eden yorumlar da var, bu konuda önceden hazırlıklı olmak faydalı olabilir.
Fotoğraf İçin
Kesme taş cephesi, çift eyvan girişi ve revaklı avlusu fotoğraf için en dikkat çekici yerler. Doğu ve batı girişlerinin taş işçiliği, özellikle öğleden sonra ışığında iyi görünüyor. Avludan yukarı bakınca görünen revak kemerleri de kareye giriyor.
Yapı Hakkında
Alaca Han, Trabzon Kültür Envanteri kayıtlarına göre Ada/Parsel 159/2'de yer alıyor, dönemi 18. yüzyıl Osmanlı olarak geçiyor. Kesme taş malzemeyle yığma usulünde inşa edilmiş; duvar kalınlıkları ortalama 85 santimetre, bazı üst kat duvarlarında 70 santimetreye kadar iniyor. Revak ayakları kare kesitli, ikinci katta ise 45 santim çaplı sütunlar kemerleri taşıyor. Süsleme unsuruna rastlanmıyor, sadelik hakim.
Alaca Han Videoları
Alaca Han videoları sayfa hızını korumak için siz bu bölümü açtığınızda yüklenir.
Videoları göster
Sık Sorulan Sorular
Son güncelleme:
