Harput Kalesi, Elazığ'da Elazığ Ovası'na hakim kayalıklar üzerinde yer alan, Urartu Krallığı'ndan kalma ve sonraki dönemlerde Osmanlı hakimiyetine giren tarihi kale; giriş ücretsizdir ve 122 basamaklı zindanı ile kazı alanları ziyaretçilerin ilgi odağıdır.
Harput Kalesi, Elazığ Ovası'nın kuzeydoğusundaki yalçın kayalar üzerine kurulu. MÖ 8. yüzyılda Urartu Krallığı inşa etmiş, ardından Pers, Roma, Sasani, Bizans, Artuklu, Selçuklu, Akkoyunlu ve son olarak Osmanlı hakimiyetine girmiş. Yavuz Sultan Selim döneminde 1515'te Osmanlı topraklarına katılmış. Halk arasında Süt Kalesi diye de anılıyor; rivayete göre inşa sırasında su kıtlığı yaşanmış, harç suyla değil sütle karılmış.
2005'ten beri süren kazılarda Urartu sarnıcı, bir Osmanlı konağı, Türkiye'nin en eski camilerinden sayılan Artuklu Camii ve küçük bir Osmanlı mahallesi ortaya çıkmış. Ziyaretçilerin en çok bahsettiği yer, 122 basamakla inilen zindan. Merdivenler dar ve dik, dikkatli inmek gerekiyor. Kalenin bir kısmında kazı çalışmaları hâlâ sürüyor, bazı alanlar bu yüzden kapalı. Dışarıdan haşmetli görünse de içeride sade bir doku var. Bunu bakımsız bulan da oluyor, tarihiyle etkileyici bulan da. Yaz aylarında sıcak ve rüzgar dikkat çekiyor, gölge neredeyse yok.
Kaleyi gezerken Harput'un diğer duraklarını da görmek mümkün: Ulu Cami, Arap Baba Türbesi, Buzluk Mağarası hepsi yürüme mesafesinde. Sıcak bir günde geldiyseniz yöresel Vişneli Harput Gazozu'nu denemek iyi bir fikir.
Rehberin Notu
Ziyaret için en iyi zaman
Yaz ayları Harput'ta sıcak geçiyor, kalenin içinde gölgelik alan yok. Ziyaretçilerden bazıları rüzgarlı günlerde sert esintiden şikayet ediyor. İlkbahar ve sonbahar sabahları, hem sıcaklık hem ışık açısından daha rahat bir gezi sunuyor. Gün batımına yakın saatlerde gidenler, Elazığ Ovası'nın altın ışıkla kaplandığını söylüyor.
Nasıl gidilir?
Elazığ merkezden Harput'a giden belediye otobüsleri düzenli çalışıyor. Kaleye en yakın durak Ulukent Kanalboyu; buradan yürüyerek 2 dakika içinde kale yoluna ulaşılıyor. Otobüsten inip caddenin sonunda sağa dönüp Kale yolunu takip edin, 200 metre yürüyüşle kaleye varıyorsunuz. Özel araçla gelenler kale eteğindeki park alanına bırakabiliyor.
Kalede ne kadar zaman geçirilir?
Kalenin genelini gezmek, zindana inip çıkmak ve kazı alanlarına bakmak için 1 ile 1,5 saat yeterli oluyor. Fotoğraf çekmek için zaman ayıranlar bu süreyi biraz uzatabilir. Harput'un diğer duraklarıyla (Ulu Cami, Arap Baba Türbesi) birleştirilirse yarım gün planlanabilir.
Rota önerisi
Harput'a girişte önce Harput Ulu Cami'yi görüp, ardından kaleye çıkmak mantıklı bir sıra. Kalede zindanı ve kazı alanlarını gezdikten sonra Arap Baba Türbesi ve Buzluk Mağarası'na geçilebilir. Elazığ merkeze dönüşte Kapalı Çarşı'ya uğrayıp yöresel lezzetlere bakmak günü tamamlıyor.
Fotoğraf noktaları
Kalenin surlarından Elazığ Ovası'na bakan noktalar en çok tercih edilen kareler. Dışarıdan çekilen fotoğraflarda kalenin kayalıklar üzerindeki haşmetli görüntüsü öne çıkıyor. Zindana inen 122 basamaklı merdiven de ziyaretçilerin sık paylaştığı kareler arasında.
Dikkat edilmesi gerekenler
Zindana inen merdivenler dik ve dar, kaymayan ayakkabı önemli. Kazı çalışmaları sürdüğü için bazı bölümler kapalı olabiliyor; bu durum ziyaretten ziyarete değişiyor. Bazı yorumlarda içeride görülecek şeyin dışarıdan göründüğü kadar çok olmadığı, sade bulunduğu belirtiliyor. Beklentinizi ona göre ayarlamak iyi olur. Yaz sıcağında su götürmek gerekiyor.
Harput Kalesi'nin tarihi
Kale MÖ 8. yüzyılda Urartu Krallığı tarafından kurulmuş, sonrasında Pers, Roma, Sasani, Bizans, Çubukoğulları, Artukoğulları, Selçuklu, Dulkadiroğulları ve Akkoyunlu hakimiyetlerinden geçmiş. 1515'te Yavuz Sultan Selim döneminde Osmanlı topraklarına katılmış. 2005'ten itibaren süren kazılarda Urartu sarnıcı, bir konak, Artuklu Camii kalıntıları ve küçük bir Osmanlı mahallesi gün ışığına çıkmış; çalışmalar Fırat Üniversitesi başkanlığında hâlâ sürüyor.
Harput Kalesi Videoları
Harput Kalesi videoları sayfa hızını korumak için siz bu bölümü açtığınızda yüklenir.
Videoları göster
Sık Sorulan Sorular
Son güncelleme:
