Ziya Bey Yazma Eserler Kütüphanesi, Sivas kent merkezinde 1908'de Yusuf Ziya Başara tarafından yaptırılan kesme taş binada, 1616 yazma eser ve 15 binin üzerinde matbu kitap barındıran arşiv ve kütüphanedir.
Ziya Bey Yazma Eserler Kütüphanesi, adını Sivaslı Yusuf Ziya Başara'dan alıyor. Başara, 1908'de kendi imkanlarıyla bu binayı yaptırmış ve içini kitapla doldurmuş. 38 yaşındaymış o dönem, sonradan milletvekilliği de yapmış biri. Bina soğuğa ve sıcağa dayanıklı kesme taşlarla, geç Osmanlı mimari üslubunda inşa edilmiş. 1978'e kadar özel mülk olarak kalmış, sonra Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından kamulaştırılmış.
Bugün 1616 yazma eser ve 15.361 matbu kitap burada korunuyor. Tek bir odadan ibaret küçük bir mekan aslında. Sanat tarihi veya tarih ilgisi olmayan biri için sıradan bir kütüphane gibi görünebilir. Ama içeri girip Charles Texier'in özgün dönem baskılarını, tıpkıbasım nadide eserleri görünce mesele değişiyor. Ziyaretçi yorumlarında kütüphane görevlilerinin, özellikle Ayşe Hanım'ın anlatımının deneyimi çok değiştirdiği sıkça dile getiriliyor. Grup halinde gidenler önceden haber vermeyi öneriyor.
Kütüphane, Sivas'ın Çarşıbaşı Mahallesi'nde, kent meydanına yakın bir noktada. Yürüyerek gezilen bir güzergahın parçası olarak düşünülebilir; Sivas'ın diğer tarihi yapılarıyla birlikte kısa bir molada görülebilecek boyutta.
Rehberin Notu
Kütüphanenin Hikayesi
Yusuf Ziya Başara, 1869'da Sivas'ta doğmuş, Mektubi Kalemi'nde başlayıp kaymakamlık vekaletine kadar uzanan bir memuriyet hayatı sürmüş biri. 1908'de, 38 yaşındayken kendi parasıyla bu kütüphaneyi yaptırmış; amacı milletin bilgiyle kalkınacağına olan inancıymış. Cumhuriyetin ilk yıllarında bina "Ziya Bitik Evi" diye anılmış. 1943'te vefat etmiş, ama adı bugün hâlâ bu kütüphaneyle yaşıyor.
Ne Zaman Gitmeli
Küçük bir mekan olduğu için kalabalık saatlerde gitmeye gerek yok, zaten çok kalabalık olmuyor. Pazar ve Pazartesi kapalı olduğundan hafta içi bir gün planlayın. Grup halinde, özellikle akademik bir ilgiyle gidiyorsanız önceden telefonla haber vermek, görevlinin size vakit ayırıp eserleri tek tek anlatmasını sağlıyor. Yorumlarda bu noktaya sık vurgu yapılıyor.
Nasıl Gidilir
Kütüphane, Sivas kent meydanına 10 dakikalık yürüme mesafesinde, Çarşıbaşı Mahallesi'nde. Şehir merkezinde kalıyorsanız yürüyerek rahatlıkla ulaşırsınız. Araçla gidenler için civarda sokak parkı bulunuyor, ama tarihi dokunun korunduğu dar sokaklarda araç trafiği sınırlı.
Görülmesi Gerekenler
Bina dıştan XIX. yüzyıl Osmanlı taş işçiliğini gösteriyor; kesme taş cephe fotoğraf için iyi bir kare. İçeride ise asıl değer koleksiyonda: 1616 yazma eser ve 15 binin üzerinde matbu kitap arasında Charles Texier'in özgün dönem baskıları öne çıkıyor. Ziyaretçiler bu baskıları yakından inceleme fırsatının nadir olduğunu belirtiyor. Tek oda halindeki iç mekan sade ama raflardaki eserlerin yoğunluğu dikkat çekiyor.
Çevredeki Diğer Duraklar
Kütüphane, Sivas'ın tarihi merkezine yakın olduğu için Çifte Minareli Medrese, Gök Medrese ve Ulu Cami gibi diğer tarihi yapılarla aynı yürüyüş rotasına dahil edilebilir. Yarım günlük bir Sivas merkez turunda kısa bir durak olarak düşünülebilir.
Dikkat Edilmesi Gerekenler
Mekan tek odadan oluşan küçük bir yapı; büyük bir müze beklentisiyle gitmeyin. Tarih, sanat tarihi veya arkeoloji ilgisi olmayan ziyaretçiler için içerik sınırlı kalabilir. Buna karşılık ilgili biriyseniz, görevlinin anlatımı deneyimi tamamen değiştiriyor. Bu yüzden mümkünse ziyaretinizi önceden haber vererek planlayın.
Ziya Bey Yazma Eserler Kütüphanesi Videoları
Ziya Bey Yazma Eserler Kütüphanesi videoları sayfa hızını korumak için siz bu bölümü açtığınızda yüklenir.
Videoları göster
Sık Sorulan Sorular
Son güncelleme: