Paşam Sultan Türbesi

Paşam Sultan'ın gerçek adı Seyyid-el Nureddin. Germiyanoğulları Beyliği döneminde Kütahya'da yaşamış bir ahi büyüğü olarak biliniyor. Kendisinin doğum ve ölüm tarihleri kayıtlara geçmemiş, ama türbedeki kitabe sayesinde soyundan gelenler hakkında bilgi sahibiyiz. Torununun torunu Hacı İbrahim Cemal, on yedi yaşındayken veba salgınında hayatını kaybetmiş. Bu olay 1421 tarihli kitabeye işlenmiş, aile silsilesi Şeyh Alâaddin'e kadar geriye dönük olarak yazılmış.

Türbe kareye yakın dikdörtgen planlı, kubbeli bir yapı. Duvarları iri moloz taştan örülmüş. İçeride dört ahşap sanduka bulunuyor, altında mumyalık bölümü var. Giriş kapısı Kurşunlu Sokağı'na açılıyor; yan sokaktaki kapıdan L biçimli bir merdivenle inilen iki bölümlü bir yapı bu. En son 2001'de Kütahya Belediyesi tarafından restore edilmiş, günümüzdeki hali de bu onarımdan kalma.

Türbe Kütahya şehir merkezinde, Paşam Sultan Mahallesi'nde. Ulu Camii Caddesi'nden İshak Fakih yönüne doğru gidildiğinde yolun solunda kalıyor. Kurşunlu Camii'ye çok yakın olduğu için oraya giden herkes birkaç dakika yürüyerek türbeye de uğrayabilir. Şehir merkezi otobüs hatları çoğu noktadan buraya ulaşımı kolaylaştırıyor, araçla gelenler için civarda park bulmak zor değil.

Yapının taş duvarları ve kubbeli iç mekanı kışın oldukça soğuk oluyor. Ziyaretçilerden biri özellikle bu konuda uyarıda bulunmuş. İlkbahar ve sonbahar aylarında öğleden sonraya doğru gitmek daha rahat bir ziyaret sağlıyor. Yaz aylarında ise sıcaktan kaçmak isteyenler için serin bir mola noktası olabiliyor.

Türbe küçük bir yapı olduğu için ziyaret genelde 15-20 dakika sürüyor. Kitabeyi okumak, sandukaları görmek ve mumyalık bölümüne göz atmak için bu süre yeterli. Kurşunlu Camii ile birlikte gezildiğinde toplam yarım saatlik bir mola noktasına dönüşüyor.

Paşam Sultan Türbesi, Kurşunlu Camii'ye yürüme mesafesinde olduğu için Kütahya merkez turuna kolayca eklenebiliyor. Aynı gün içinde Kütahya Ulu Camii ve çevresindeki tarihi sokaklar da gezilebilir. Şehrin diğer türbe ve camilerini görmek isteyenler için merkez, kısa mesafelerle birbirine bağlı küçük bir tarihi doku sunuyor.

Türbenin bakımı ve sorumluluğu Hüdayi Yolu Derneği tarafından üstlenilmiş durumda. Ziyaretçi yorumlarında mekanın maneviyatı sık sık öne çıkarken, bazı ziyaretçiler tuvaletlerin temizliğine ve bahçenin düzenlenmesine ihtiyaç olduğunu belirtiyor. Dini bir mekan olduğu için sessiz ve saygılı bir tutum bekleniyor, giriş herkese açık ve ücretsiz.