Kocaseyfullah Camii, Kütahya'nın Çaphane ilçesinde 1490 yılına tarihlenen ahşap Osmanlı camiidir. Metal çivi kullanmadan ahşap direklerle ayakta duran yapı, iç mekanda kalemişi bezemeler ve sekiz kollu yıldız motifli tavan göbeğine sahiptir.
Kocaseyfullah Camii, Şaphane ilçe merkezinde, engebeli bir arazi üzerine kurulu. Caminin beratında yapım tarihi 1490 olarak geçiyor; kimi kaynaklar bunu Osmanlı dönemine, kimi Germiyanoğulları'na bağlıyor. Adını, yapımını üstlenen Koca Seyfullah'tan alıyor. Facebook üzerinden paylaşılan bir tanıtımda ismin Mimar Sinan'ın kalfasına dayandığı yazılsa da, yorumlarda bir ziyaretçi bunun tarihsel olarak mümkün olmadığını, caminin Selçuklu izleri taşıyan Germiyanoğulları yapısı olduğunu belirtiyor. Kesin bani tartışmalı yani, ama yapının 15. yüzyıl sonuna ait olduğu konusunda kaynaklar hemfikir.
İçeri girdiğinizde beklediğinizden farklı bir şeyle karşılaşıyorsunuz. Dikdörtgen planlı harim, kalın ağaç gövdelerinin sütun gibi kesilmesiyle elde edilmiş ahşap direklerle taşınıyor; üstte kubbeli bir ahşap tavan var. Kadınlar mahfili de aynı ahşap işçiliğiyle inşa edilmiş. Minber orijinal ve kündekari izleri taşıyor, mihrap ise alçıdan yapılmış, geometrik ve bitkisel motiflerle işlenmiş. Ziyaretçiler özellikle metal çivi kullanılmadan inşa edilmiş bu yapının bölgenin deprem kuşağında olmasına rağmen yüzyıllardır ayakta kalmasını dikkat çekici buluyor.
Duvarlardaki kalemişi süslemeler caminin asıl sürprizi. Doğu, batı ve güney duvarları farklı boyutlarda panolara ayrılmış; bu panolarda Kuran ayetleri, bitkisel motifler yanında saat, cami tasviri ve hayat ağacı gibi figüratif resimler yer alıyor. Bu figürlü resimler günümüz cami süslemelerinden farklı olduğu için ziyaretçilerin en çok bahsettiği detay. Tavanda sarı, siyah, mavi ve kiremit kırmızısı renklerle boyanmış geometrik yüzeyler var; mihrap önünde iç içe geçmiş sekiz kollu yıldız motifinden oluşan bir göbek dikkat çekiyor. Google'da 4,9 puanla değerlendirilen cami, popüler rotaların dışında kalmış ama gören herkesin bahsettiği bir yer.
İlgili keşifler: Kütahya gezilecek yerler, Tarihi Yerler, Kütahya tarihi yerler, Gediz Abidesi.
Rehberin Notu
Caminin Tarihi ve Mimarisi
Caminin beratına göre yapım yılı 1490. Kesin baniyi bilmek zor: bazı kaynaklar Koca Seyfullah adlı bir hayırseveri işaret ederken, sözlü rivayetler dönemi II. Bayezid saltanatına (1491 civarı) bağlıyor. Bir Facebook paylaşımında ismin Mimar Sinan'ın kalfasına dayandığı öne sürülse de, yorumlarda bir ziyaretçi bu bilginin tarihsel olarak tutarsız olduğunu, caminin aslında Germiyanoğulları döneminden kaldığını ve Selçuklu mimarisi izleri taşıdığını belirtiyor. Kesin olan, yapının 500 yılı aşkın bir geçmişe sahip olduğu ve Anadolu'da ayakta kalabilmiş nadir ahşap camilerden biri olduğu.
İç Mekan: Ahşap İşçilik ve Süslemeler
Harim, kıbleye paralel dikdörtgen planlı. Kalın ağaç gövdelerinin sütun gibi kesilmesiyle elde edilen ahşap direkler, kubbeli ahşap tavanı ve kadınlar mahfilini taşıyor; hiçbir yerde metal çivi kullanılmamış. Minber orijinal ve kündekari tekniğiyle yapılmış, mihrap ise alçıdan, geometrik ve bitkisel motiflerle işlenmiş. Duvarlar doğu, batı ve güney yönlerinde farklı boyutlarda panolara ayrılmış; bu panolarda ayetler, bitkisel motifler, hayat ağacı ve cami tasvirleri yer alıyor. Tavanda sarı, siyah, mavi, kiremit kırmızısı renklerle boyanmış yıldız ve kare motifler tüm yüzeye yayılmış; mihrap önündeki sekiz kollu yıldız göbeği en çok fotoğraflanan detay.
Ne Zaman Gidilmeli
İlçe merkezinde küçük bir cami olduğu için yıl boyunca ziyaret edilebiliyor. İlkbahar ve sonbahar, dağlık Şaphane yolunda daha rahat bir sürüş imkanı sunuyor. Kütahya-Uşak arasındaki güzergahta yolculuk yapıyorsanız güzergahı biraz saptırıp uğramak mantıklı; ziyaretçilerden biri tam olarak bu şekilde tesadüfen bulmuş ve pişman olmadığını yazmış.
Nasıl Gidilir
Cami, Şaphane ilçe merkezinde, Pazar Mahallesi Emet Caddesi üzerinde. Kütahya merkeze uzaklık 128 kilometre. Uşak yönünden geliyorsanız da yol üzeri sayılır, ancak köy içine girmeniz gerekiyor. Toplu taşıma seçenekleri sınırlı olduğu için özel araçla gitmek en pratik yol; dağlık ama manzaralı bir güzergah.
Ne Kadar Zaman Ayırmalı
Caminin kendisini gezmek 10-15 dakika sürüyor. Süslemelere, tavan motiflerine ve minber işçiliğine yakından bakmak isteyenler için bu süre biraz uzayabilir. Şaphane'ye özel olarak gidiyorsanız, ilçenin diğer köşelerini de gezmek için yarım gün ayırabilirsiniz.
Çevrede Ne Yenir
Ziyaretçilerden biri camiyi gördükten sonra bölgenin kuyu kebabını denemeyi öneriyor. Şaphane küçük bir ilçe olduğu için lokanta seçenekleri sınırlı ama yöresel esnaf lokantalarında basit ve doyurucu seçenekler bulunuyor.
Ziyaret Öncesi Bilinmesi Gerekenler
Cami aktif olarak ibadete açık; namaz vakitlerine dikkat edip saygılı bir kıyafetle gitmek gerekiyor. İlçe merkezinde temel ihtiyaçlar (lavabo, abdesthane) mevcut ama büyük turistik tesisler yok. Tekerlekli sandalye erişimi için önceden kontrol etmekte fayda var, zira yapı engebeli bir arazi üzerine kurulu.
Sık Sorulan Sorular
Güncellendi:
