Hayme Ana Türbesi, Kütahya'nın Domanıç ilçesi Çarşamba Köyü'nde bulunan, Ertuğrul Gazi'nin annesi Hayme Ana'nın 1886'da II. Abdülhamid tarafından yaptırılan türbesidir.
Hayme Ana, Osman Gazi'nin babaannesi, Ertuğrul Gazi'nin annesi. Kayı Boyu'nun Süleyman Şah'tan sonra dağılmasını engellemiş, aşiretine uzun süre liderlik etmiş bir kadın. Türk tarihinde Devlet Ana olarak anılır. Aşiretiyle birlikte yazları Domaniç yaylalarına çıkar, kışları Söğüt'e inerdi. Ömrünün sonunu Çarşamba Köyü'nde tamamladı.
Ertuğrul Gazi, annesinin vefat ettiği yere önce açık bir mezar yaptırmış. Bugünkü türbe ise çok sonra, 1886 yılında II. Abdülhamid'in emriyle inşa edilmiş. Padişah, Hayme Ana'nın kabrini buldurup üzerine bir vefa borcu olarak bu yapıyı diktirmiş. Türbe mimari açıdan gösterişli değil, ziyaretçilerin çoğu buraya bir anıt görmeye değil, saygı durmaya geliyor.
Yorumlarda öne çıkan ortak nokta, yerin sakinliği. Az bilinen bir güzergahta olduğu için kalabalık yaşanmıyor, kimileri Domaniç'ten geçerken tesadüfen rastlayıp mola veriyor. Her yıl eylül ayının son pazar günü türbe çevresinde Hayme Ana'yı Anma ve Göç Şenlikleri düzenleniyor. Yörük kültürüne dair gösteriler ve anma etkinlikleri bu günde bir araya geliyor.
İlgili keşifler: Kütahya gezilecek yerler, Tarihi Yerler, Kütahya tarihi yerler, Aizanoi Antik Kenti.
Rehberin Notu
Hayme Ana Kimdir?
Hayme Ana, Osman Gazi'nin babaannesi ve Ertuğrul Gazi'nin annesi. Kayı Boyu'nun Süleyman Şah'ın ölümünden sonra dağılma tehlikesine düştüğü dönemde aşirete liderlik etmiş, boyu bir arada tutmuş bir kadın. Bu yüzden Türk tarihinde Devlet Ana unvanıyla anılıyor. Aşiretiyle birlikte yazları Domaniç yaylalarına çıkıp kışları Söğüt-Bilecik taraflarına inen konar-göçer bir hayat sürmüş.
Türbenin Hikayesi ve İnşası
Hayme Ana, Domaniç'in Çarşamba Köyü'nde vefat edince Ertuğrul Gazi annesi için açık bir mezar yaptırmış. Bugün gördüğümüz türbe yapısı ise çok daha sonra, 1886 yılında II. Abdülhamid'in kabri buldurup üzerine inşa ettirmesiyle ortaya çıkmış. Yani türbe, Osmanlı'nın kuruluşundan yüzyıllarca sonra bir vefa borcu olarak yapılmış.
Nasıl Gidilir?
Kütahya merkezden Domaniç ilçesine Domaniç Belediyesi'nin işlettiği araçlarla ulaşmak mümkün. Domaniç merkeze vardıktan sonra Çarşamba Köyü'ne karayoluyla devam ediliyor. Bu yol kırsal olduğu için özellikle kış aylarında hava koşullarından etkilenebiliyor. Kendi aracınızla gidiyorsanız Domaniç tabelalarını takip etmeniz yeterli.
Ne Kadar Vakit Ayırmalı?
Türbenin kendisi küçük ve sade, ziyaret 30-45 dakika içinde tamamlanıyor. Domaniç'e kadar gelmişken ilçe merkezini de gezmek isteyenler için gün yarısı yeterli oluyor. Bursa'dan geçiş güzergahında olanlar için de kısa bir mola noktası.
Dikkat Edilmesi Gerekenler
Yorumlarda sık dile getirilen bir nokta var: türbe çevresindeki lavaboların temizliği. Bazı ziyaretçiler bu konuda rahatsızlıklarını belirtmiş, bu yüzden ihtiyaçlarınızı Domaniç merkezde halletmeniz daha rahat olabilir. Türbe manevi bir ziyaret yeri olduğu için sessiz ve saygılı davranmak önemli.
Hayme Ana Şenlikleri
Her yıl eylülün son pazar günü türbe çevresinde Hayme Ana'yı Anma ve Göç Şenlikleri düzenleniyor. Domaniçliler bu günde Hayme Ana'yı türbesi başında dualarla anıyor, Yörük kültürüne dair gösteriler yapılıyor. Bölgeye o tarihlerde gidenler için hem tarihi hem kültürel bir deneyim sunuyor.
Çevredeki Gezilecek Yerler
Domaniç ve çevresi, Ebe Çamlığı Kent Ormanı, Ilıcaksu Sarıkız Mesire Alanı ve Dereli Kaplıcaları gibi doğa noktalarıyla anılıyor. Hayme Ana Türbesi'ni ziyaret edenler genelde bu rotaya kısa bir uğrak olarak dahil ediyor. Tek başına bir gün planlamak yerine bölge turuna eklemek daha mantıklı.
Sık Sorulan Sorular
Güncellendi:
