Kırmızı Medrese, Cizre'de 14. yüzyıldan kalan, kırmızı tuğlalarla inşa edilen medrese, mescit ve türbelerin bir arada yer aldığı külliye olup giriş ücretsiz.
Kırmızı Medrese'yi Cizre Beyliği'nin hükümdarı II. Han Şeref Bey 14. yüzyılda yaptırmış. Adını yapımında kullanılan kırmızı tuğladan alıyor; şehrin batısındaki eski sur kalıntılarının üzerine kurulmuş. Dört köşe kırmızı tuğlaların örgüsü, kubbeler ve avlu revakları bugün bile bölgenin en özgün mimari örneklerinden sayılıyor.
Yapı tek başına bir medrese değil, bir külliye aslında: mescit, öğrenci odaları ve türbeler aynı avlu etrafında toplanmış. Güney kanadında Şeyh Ahmed el-Cezeri'nin türbesi var. Yakın çevresinde Hz. Nuh Türbesi, ünlü mucit İsmail Ebu'l-İz el-Cezeri'ye ait türbe ve Mem û Zîn Türbesi bulunuyor, hepsi yürüme mesafesinde. Kürt divan edebiyatının önemli ismi Melayê Cizîrî'nin bu medresede ders verdiği ve burada gömülü olduğu anlatılıyor, ziyaretçilerin sıkça değindiği bir detay bu.
Ziyaretçi yorumlarında öne çıkan nokta, yapının müze gibi donmuş kalmayıp hâlâ aktif kullanılan bir mekan olması. Cami kısmı ibadete açık, kapıdaki Osmanlı Türkçesiyle yazılmış eski bilgi levhası dikkat çekiyor. Şehrin gürültüsünden uzak, sakin bir avlu havası var. Gelenler burayı Cizre'de görülmesi gereken duraklardan biri olarak tanımlıyor.
İlgili keşifler: Şırnak gezilecek yerler, Tarihi Yerler, Şırnak tarihi yerler, Hz. Nuh Cami.
Rehberin Notu
Kırmızı Medrese Nedir, Neden Önemli?
Kırmızı Medrese, 14. yüzyılda Cizre Beyliği hükümdarı II. Han Şeref Bey'in yaptırdığı bir yüksek öğrenim kurumu. Dönemin bölge alimleri burada yetişmiş. Yapı kuzey-güney doğrultusunda dikdörtgen planlı, açık avlulu ve iki eyvanlı; 38x28 metrelik ölçüleriyle şehrin batısındaki eski sur kalıntılarının üzerine kurulmuş. Medrese, mescit ve türbenin bir arada olduğu bir külliye olması, onu bölgedeki benzerlerinden ayırıyor.
Ziyaret İçin En Uygun Zaman
Şırnak ve Cizre yazın oldukça sıcak oluyor, ilkbahar ile sonbahar arası ziyaret için daha rahat. Yaz aylarında gidecekseniz sabah saatlerini tercih edin, öğleden sonra sıcaklık avluda yürümeyi zorlaştırabiliyor. Kırmızı tuğlaların rengi öğleden sonra güneşiyle daha canlı görünüyor; fotoğraf çekmek isteyenler için bu saat aralığı avantajlı.
Nasıl Gidilir?
Kırmızı Medrese, Cizre ilçesinin Dağ Kapı Mahallesi'nde, şehir merkezine yakın bir konumda. Şırnak il merkezinden Cizre'ye özel araçla veya minibüslerle gidilebiliyor. Cizre içinde ise medreseye şehir içi ulaşım araçlarıyla ya da yürüyerek gidilebilir. Çevresindeki türbeler ve Cizre Ulu Camii de yürüme mesafesinde olduğu için tek seferde birkaç durağı gezmek mümkün.
Ziyaret Ne Kadar Sürer?
Medresenin kendisini gezmek 30-45 dakika sürüyor. Ama hemen yakınındaki Hz. Nuh Türbesi, İsmail Ebu'l-İz el-Cezeri Türbesi, Mem û Zîn Türbesi ve Cizre Ulu Camii'yi de dahil ederseniz, bu bölgeyi gezmek için yarım gün ayırmak daha mantıklı. Cizre'yi gezi planınıza tek nokta olarak değil, birkaç tarihi durağı kapsayan bir rota olarak eklemek daha verimli.
Çevredeki Diğer Duraklar
Kırmızı Medrese'nin güneyinde Hz. Nuh Türbesi ve İsmail Ebu'l-İz el-Cezeri Türbesi yer alıyor; el-Cezeri, ortaçağın önemli mucitlerinden biri olarak biliniyor. Daha güneyde Mîr Abdal Medresesi ve Mem û Zîn Türbesi, güneydoğuda ise Cizre Ulu Camii bulunuyor. Bu duraklar birbirine yakın olduğu için tek bir yürüyüş rotasında gezilebiliyor.
Ziyaret Ederken Nelere Dikkat Etmeli?
Medrese aynı zamanda bir inanç merkezi olduğu için avlu ve türbe alanlarında yiyecek içecek tüketmemek gerekiyor. Cami kısmı aktif olarak kullanıldığından namaz vakitlerinde ziyareti buna göre planlamak iyi olur. Kapıdaki Osmanlı Türkçesiyle yazılmış eski bilgi levhası dikkat çekici bir detay, fotoğraflamak isteyenler için iyi bir nokta.
Fotoğraf İçin İyi Noktalar
Avludan doğu eyvanına bakan açı, kırmızı tuğla dokusunu ve revakları birlikte gösteriyor. Türbe kısmının beş kenarlı çıkıntılı cephesi de ayrı bir kare değer. Işık öğleden sonra binaya yandan vurduğunda tuğlaların kırmızı tonu daha belirgin çıkıyor, sabah saatlerinde gölgeler fazla sert olabiliyor.
Kırmızı Medrese Videoları
Kırmızı Medrese videoları sayfa hızını korumak için siz bu bölümü açtığınızda yüklenir.
Videoları göster
Sık Sorulan Sorular
Güncellendi:
