Surp Yerrortutyun Ermeni Kilisesi, Sivrihisar'da kızıl kesme taşla örülü, çift çan kuleli yapısıyla 1881'de yeniden inşa edilmiş tarihi yapıdır; iç mekân restorasyon nedeniyle kapalı, dış alanı ücretsiz ziyarete açıktır.
Sivrihisar'ın tarihi dokusunun tam ortasında, Muzaffer Atasoy Sokağı üzerinde yükselen bu kilise, ilk olarak 1650 yılında ahşap olarak inşa edilmiştir. 1876'daki büyük yangında tamamen yok olan yapı, dönemin Patriği Nerses Varjabedyan'ın öncülüğünde ve Sivrihisar Ermeni cemaatinin bağışlarıyla 1881'de yeniden ayağa kaldırılmıştır. Yeni kilisenin mimarı Mintes Panoyat'tır. Kızıl kesme taşından yükselen cephesi ve iki yanındaki çan kuleleriyle yapı, Kızıl Kilise adıyla da anılmaktadır.
19. yüzyılda Sivrihisar'da kalabalık bir Ermeni cemaatinin yaşadığı biliniyor; kilisenin boyutu ve kapasitesi de bu dönemin canlı toplumsal yapısını yansıtıyor. Bazı kaynaklara göre Anadolu'nun en büyük ikinci Ermeni kilisesi unvanını taşıyan yapı, yüzölçümü ve işçiliğiyle bölgedeki Ermeni mirasının en önemli temsilcilerinden biri sayılıyor. Ziyaretçiler, taş ve mermer işçiliğinin yıllar içinde bu denli sağlam kalabilmesinden duydukları şaşkınlığı sıklıkla dile getiriyor; gelenler yapının dışından bile etkileyici bir mimari deneyim yaşadıklarını belirtiyor.
Kilise şu anda restorasyon çalışmaları nedeniyle iç mekânlara girişe kapalıdır. Dış cephe restore edilmiş olup yapıyı dışarıdan incelemek ve fotoğraflamak mümkündür. Karşısında yer alan açık hava müzesiyle birlikte ziyaret edilebilecek bir nokta olduğu da yorumlarda öne çıkıyor. Sivrihisar'ın çok kültürlü tarihini merak edenler için bu yapı, ilçe gezisinin vazgeçilmez bir durağı olmaya devam ediyor.
Rehberin Notu
Ne Zaman Ziyaret Edilmeli?
Sivrihisar'ı gezmek için en uygun dönem Nisan-Mayıs ile Eylül-Ekim aylarıdır. Bu mevsimlerde hava sıcaklıkları yürüyüş için elverişlidir ve ilçenin tarihi sokakları daha sakin bir atmosfer sunar. Kilise şu an iç mekâna kapalı olduğundan dış cepheyi incelemek ve fotoğraflamak için sabah saatlerini tercih etmenizi öneririz; kızıl taşın üzerine düşen sabah ışığı yapıya ayrı bir derinlik katıyor. Yaz aylarında Eskişehir bölgesi oldukça sıcak olabiliyor; bu dönemde erken saatlerde hareket etmek daha konforlu bir gezi sağlar.
Nasıl Gidilir?
Eskişehir şehir merkezinden Sivrihisar'a karayoluyla yaklaşık 75 km mesafe var. Eskişehir otog邪褉ından Sivrihisar'a düzenli minibüs ve otobüs seferleri kalkıyor; yolculuk süresi yaklaşık 1-1,5 saattir. Özel araçla gelenler için Eskişehir-Sivrihisar karayolunu takip etmek yeterli. Sivrihisar ilçe merkezine ulaştıktan sonra kilise, Alemşah Caddesi veya Muzaffer Atasoy Sokağı üzerinden yürüyerek birkaç dakikada bulunabilir. Yapı, ilçe merkezinin tam göbeğinde yer aldığından herhangi bir yerden sorarak da kolayca ulaşılabilir.
Ne Kadar Vakit Ayrılmalı?
Kilise tek başına 30-45 dakikalık bir ziyareti karşılıyor; ancak Sivrihisar'ın tarihi dokusu çok daha fazlasını sunuyor. Ulu Cami, Alemşah Türbesi, tarihi Sivrihisar evleri ve açık hava müzesiyle birlikte ilçeyi tam anlamıyla gezmek için yarım gün ile bir tam gün arasında vakit ayırmanız öneriliyor. Eskişehir'den günübirlik bir gezi olarak planlanabilir.
Rota Önerisi
Sivrihisar'a vardıktan sonra ilk durağınız Ermeni Kilisesi olabilir. Kilise dış cephesini gezdikten sonra tam karşısındaki açık hava müzesine geçin. Oradan Ulu Cami'ye yürüyün; ardından tarihi Sivrihisar evlerinin bulunduğu dar sokakları dolaşın. Alemşah Türbesi de yürüme mesafesindedir. Öğle yemeğini ilçe merkezindeki yerel lokantalarda yedikten sonra dilerseniz çevredeki doğal alanlara da kısa bir gezi yapabilirsiniz. Tüm bu noktalar birbirine yakın olduğundan araç kullanmadan yürüyerek gezilebilir.
Fotoğraf Noktaları
Kilisenin en çarpıcı fotoğraf açısı, Muzaffer Atasoy Sokağı'ndan cepheye karşı alınan geniş açılı çekimdir. Kızıl kesme taşın dokusu ve iki yanındaki çan kuleleri özellikle sabah ışığında çok iyi sonuç veriyor. Yakın çekimde taş işçiliğinin detayları da oldukça etkileyici kareler sunuyor. Ziyaretçiler, yapının dışından bile mimari açıdan tatmin edici fotoğraflar çekebildiklerini belirtiyor. Kilise ile karşısındaki açık hava müzesini aynı kareye almak da ilginç bir kompozisyon oluşturuyor.
Dikkat Edilmesi Gerekenler
Kilise, restorasyon çalışmaları nedeniyle iç mekâna ziyarete kapalıdır. Birden fazla ziyaretçi, hafta sonu dahil farklı saatlerde kapıyı kapalı bulduğunu belirtiyor. İç mekânı görmek amacıyla özellikle yola çıkmadan önce güncel durumu yerel kaynaklardan veya Sivrihisar Belediyesi'nden teyit etmenizi öneririz. Restorasyon sürecinde bazı iç yüzeylerin sıva ve alçıyla kaplandığına dair ziyaretçi görüşleri de mevcut; bu konuda farklı beklentilerle gitmemek hayal kırıklığını önler. Dış cephe her koşulda gezilebilir ve fotoğraflanabilir durumda.
Çevrede Ne Yenir?
Sivrihisar, Eskişehir mutfağının taşra yorumunu sunan küçük ama samimi lokantalara ev sahipliği yapıyor. İlçe merkezinde ev yemekleri sunan küçük işletmelerde öğle yemeği yiyebilirsiniz. Sivrihisar'ın tarihi çarşı bölgesinde çay ve basit atıştırmalık bulabileceğiniz küçük kafe ve büfeler de mevcut. Daha kapsamlı bir yemek deneyimi için Eskişehir şehir merkezini tercih etmek daha iyi bir seçenek olabilir.
Surp Yerrortutyun Ermeni Kilisesi - Sivrihisar Videoları
Surp Yerrortutyun Ermeni Kilisesi - Sivrihisar videoları sayfa hızını korumak için siz bu bölümü açtığınızda yüklenir.
Videoları göster
Sık Sorulan Sorular
Son güncelleme:
